QUYỀN SỞ HỮU VỐN TRONG NGÀNH TÀI NGUYÊN ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH CHUYỂN ĐỔI NĂNG LƯỢNG TOÀN CẦU

QUYỀN SỞ HỮU VỐN TRONG NGÀNH TÀI NGUYÊN ĐỐI VỚI QUÁ TRÌNH CHUYỂN ĐỔI NĂNG LƯỢNG TOÀN CẦU

Nghiêm Văn Trọng

                                                                                          Trường Đại học Hoà Bình

                                                                                Tác giả liên hệ: nghiemvantrong.tecos@gmail.com

Ngày nhận: 09/11/2025

Ngày nhận bản sửa: 16/11/2025

Ngày duyệt đăng: 24/02/2026

DOI: 10.71192/520435shscqa

Tóm tắt

Bài viết này tổng quan và phân tích các nghiên cứu, báo cáo và dữ liệu thứ cấp về quyền sở hữu vốn trong các ngành tài nguyên quan trọng đối với quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu. Dựa trên cơ sở dữ liệu công khai của Ngân hàng Trung ương Pháp (Banque de France, 2023), cùng các nguồn từ IEA, IRENA, WTO và các báo cáo chính sách của EU, nghiên cứu sử dụng phương pháp tổng hợp – phân tích so sánh (synthesis and comparative analysis) để nhận diện xu hướng tập trung vốn và quyền kiểm soát trong chuỗi cung ứng nguyên liệu chuyển đổi năng lượng.

Kết quả tổng quan cho thấy quyền sở hữu vốn trong các ngành tài nguyên mang tính tập trung cao, thể hiện qua sự chi phối của một số ít quốc gia và tập đoàn, trong đó, Trung Quốc giữ vai trò chủ đạo thông qua các hình thức đầu tư nhà nước và mạng lưới doanh nghiệp xuyên quốc gia. Bài viết thảo luận những hệ quả của sự tập trung này đối với an ninh năng lượng, công bằng trong chuyển đổi xanh và cấu trúc quyền lực kinh tế toàn cầu. Từ đó, đề xuất một số hàm ý chính sách nhằm tăng tính đa dạng, minh bạch và bền vững trong quản trị tài nguyên, đồng thời, gợi mở hướng tiếp cận cho Việt Nam trong xây dựng chiến lược nguyên liệu phục vụ chuyển đổi năng lượng công bằng.

Từ khóa: Quyền sở hữu vốn, nguyên liệu thô quan trọng, chuyển đổi năng lượng, an ninh nguồn cung, Trung Quốc.

Capital Ownership in Critical Raw Material Industries for the Global Energy Transition

Dr. Nghiem Van Trong

Hoa Binh University

Corresponding Author: nghiemvantrong.tecos@gmail.com

Abstract

This paper provides a comprehensive literature-based analysis of capital ownership in critical raw material sectors essential for the global energy transition. Drawing on secondary data from Banque de France (2023), the IEA, IRENA, WTO, and relevant policy reports of the EU and the United States, the study adopts a synthesis and comparative analytical approach to examine the concentration of ownership and control across key energy transition resources.

The review finds that capital ownership in these sectors is highly concentrated, dominated by a few countries and multinational corporations, with China emerging as a leading actor through state-led investment networks. The study discusses the implications of this concentration for energy security, equity in the green transition, and shifts in global economic power structures. Policy implications include enhancing transparency, diversifying supply chains, and promoting sustainable resource governance, with recommendations for Vietnam in developing a just and secure energy transition strategy.

Keywords: Capital ownership, critical raw materials, energy transition, supply security, China.

Toàn văn xem tại đây: